Instytut Sobieskiego prezentuje najnowszy raport pt. „Stołeczne – metropolitalne – województwo warszawskie? Wzorce europejskie a polska przestrzeń, kierunki zmian”, autorstwa dra Łukasza Zaborowskiego, eksperta Instytutu Sobieskiego ds. rozwoju regionalnego i transportu. To kompleksowa analiza pozycji Warszawy jako miasta stołecznego. Zawiera także porównanie 22 państw europejskich pod kątem miejsca stołecznego regionu administracyjnego w ustroju terytorialnym.

AD. 1

Rozdział pierwszy zawiera porównanie europejskich regionów stołecznych, ich miejsc
w ustrojach terytorialnych państw. Na jego początku podano klucz doboru stawki,
22 krajów, przedstawiając je pod względem liczby mieszkańców i rozległości terytorium.
Następnie porównano ośrodki stołeczne, przyjmując liczbę ludności w funkcjonalnym
obszarze miejskim jako miarę. Za wymiar proporcjonalnego znaczenia aglomeracji
stołecznej w danym kraju uznano udział jej systemu miejskiego w ogólnej liczbie ludności.
Wskazano też typowe maksymalne zasięgi terytorialne systemów miejskich.

AD. 2

Kolejny rozdział poświęcony jest pogłębionej analizie przypadku województwa mazowieckiego.
Rozpoczyna go krótki rys historyczny, omawiający pojęcie staropolskiego
Mazowsza i ewolucję jego terytorium w kolejnych okresach. Przedstawiono w nim
zakresy terytorialne regionów administracyjnych mających siedzibę w Warszawie
i sąsiednich ośrodkach znajdujących się w granicach obecnego województwa mazowieckiego.
Szerszą analizę tej współczesnej jednostki zawiera kolejny ustęp. Zestawiono
w nim województwo z innymi jednostkami szczebla regionalnego; zwrócono uwagę na
jego proporcje i przebieg granic w stosunku do województw sąsiednich.

AD. 3

Trzeci rozdział dotyczy koncepcji zmiany układu województw w otoczeniu aglomeracji
stołecznej. Rozpoczyna go przegląd propozycji w tym zakresie, które pojawiły się
w obiegu naukowym od czasu ostatniej reformy. Wskazano postulaty powtarzające
się w opiniach ekspertów.

Ważne dane z raportu:
🔹35 558 km² – tyle ma obecnie województwo mazowiecki, to więcej niż Belgia, trzykrotnie więcej niż paryska Île-de-France i ponad czterokrotnie więcej niż wspólnota Madrytu.
🔹5,3 mln – tylu mieszkańców ma mazowieckie, co daje mu 5. miejsce wśród 22 badanych regionów stołecznych Europy.
🔹3,44 mln – tylu mieszkańców liczyłoby proponowane, mniejsze województwo warszawskie.

Czy Warszawa potrzebuje własnego, mniejszego województwa?

Wydzielenie mniejszego województwa warszawskiego pozwoliłoby skuteczniej zarządzać sprawami specyficznymi dla obszaru metropolitalnego, a zarazem uwolnić Warszawę od zadań regionalnych, które lepiej obsłużą ośrodki takie jak Płock czy Siedlce.

Zachęcamy do zapoznania się z całym raportem!